تب نشانه ای از وجود عفونت یا بیماری در بدن کودکان است، درمان تب بستگی به علت آن و شدت تب دارد.
بهتر است که برای مدیریت تب و درمان این اختلال به پزشک مراجعه کرده و راهنمایی لازم را از متخصصان دریافت کنید.
از کجا می فهمیم کودک تب دارد؟
تب در کودکان به معنی افزایش دمای بدن از حد نرمال است، اگر کودکان در چنین شرایطی قرار بگیرند نشانه مهمی از وجود عفونت یا بیماری در بدن آنهاست.
دمای طبیعی بدن برای کودکان ۳۶.۱ تا ۳۷.۲ درجه سانتیگراد است.
زمانی که دمای بدن از محدوده نرمال خارج میشود و به ۳۸ درجه به بالا می رسد به این معناست که کودک تب دارد.
برای اینکه راحت تر متوجه شوید که آیا افزایش دمای کودکان به دلیل تب است می توانید از چند روش استفاده کنید:
اندازه گیری دما: برای ارزیابی دمای بدن چند روش وجود دارد، می توانید از ترمومتر دیجیتال استفاده کنید و با قرار دادن آن در داخل مقعد، زیر بغل یا داخل دهان دمای بدن را مشاهده نمایید.
روش دیگر ترمومتر گوش است که از این طریق میتوانید دمای بدن را اندازه گیری نموده و راه حلی سریع و آسان محسوب میشود.
ترمومتر بدون تماس یکی دیگر از لوازم پزشکی است که دمای بدن را از طریق پیشانی اندازه گیری می کند که برای کودکان بسیار کوچک مناسب است.
بررسی سایر علائم: اگر به سایر علائم در کودکان توجه کنید متوجه خواهید شد که آیا دچار تب شده اند یا خیر. خستگی و بی حالی بیش از حد معمول کودکان یا بی قراری و گریه غیر طبیعی آنها می تواند از نشانه های مهم تب باشد.
اگر کودکان تمایل کمتری به خوردن و آشامیدن دارند یا عرق سرد می کنند و حس سرما دارند احتمالاً به تب مبتلا شده اند.
علتهای رایج تب در کودکان
مهمترین دلایل تب در کودکان بروز عفونت است.
عفونت های ویروسی مثل آنفولانزا وسرماخوردگی می تواند باعث افزایش دمای بدن شود.
عفونت های باکتریایی مثل عفونت گوش، عفونت ادراری یا حتی عفونت گلو چنین تغییراتی را در بدن ایجاد خواهد کرد.
برخی از کودکان بعد از واکسیناسیون دچار تب میشوند که این تغییرات یک واکنش طبیعی نسبت به واکسن است که معمولاً در روزهای اولیه بعد از دریافت واکسن های خاص اتفاق می افتد.
از دلایل دیگر اما رایج تب در کودکان باید به بیماری های التهابی اشاره کرد. بیماری های التهابی روده و حتی خود ایمنی باعث تب در کودکان میشود.
ناگفته نماند که مشکلات متابولیک و حتی مصرف برخی از داروها، گرمازدگی و حتی دندان درد در کودکان خردسال می تواند با افزایش دمای بدن یا همان تب همراه باشد.
علائم و نشانههای همراه تب در کودکان

معمولا زمانی که کودکان تب می کنند علائم و نشانه های دیگری همراه با این عارضه اتفاق می افتد.
از علائم رایج همراه با تب کودکان می توان به موارد زیر اشاره کرد:
- خستگی و بی حالی
- تحریک پذیری غیر عادی
- کاهش اشتهای محسوس
- عرق کردن یا لرز شدید
- گلودرد و سرفه
- درد شکم و حالت تهوع
- راش پوستی
- درد مفصلی و عضلانی
- تغییر در الگوی خواب
- تشنج
- سردرد شدید و گیجی
روش های خانگی برای پایین آوردن تب کودکان
اگر دمای بدن کودکان از حد نرمال بیشتر میشود بهتر است که مراقبت های اولیه را شروع کنید تا از افزایش ناگهانی آن جلوگیری نمایید.
برای درمان تب با روش های خانگی چند راهکار ساده را به شما ارائه می دهیم که در اکثر مواقع کاملاً موثر هستند.
کاهش تب کودک با پاشویه
یکی از روش های ساده برای کاهش دمای بدن در کودکان فرایند پاشویه است، می توانید با استفاده از مقداری آب هم دمای محیط تب کودکان را نیز کنترل نمایید.
اگر دمای بدن کودک برای مدت طولانی بالا می ماند با این راهکار می توانید به صورت مقطعی دمای بدن را کاهش دهید اما این روش نیاز به تکرار مداوم دارد.
مصرف مایعات زیاد برای کاهش تب کودکان
اگر کودکان مبتلا به تب از مایعات و آب بیشتر استفاده کنند دمای بدن آنها کاهش پیدا می کند، مهم است که فرایند هیدراتاسیون را به درستی انجام دهید.
آب، آبمیوه های طبیعی و سوپ گزینه های خوبی برای هیدراته نگه داشتن بدن هستند و به کاهش دمای بدن و جلوگیری از کم آبی کمک می کنند.
پوشاندن لباس سبک و خنک به کودک
با افزایش دمای بدن کودکان لباس های سبک و راحت برای آنها استفاده کنید، اگر کودک لباس بیش از حد نرمال بر تن داشته باشد دمای بدن آنها چندین درجطه افزایش پیدا می کند و ممکن است کاهش ناگهانی لباس کودکان باعث ایجاد لرز در آنها شود.
تنظیم دمای محیط اتاق برای کاهش تب
اگر کودک دچار تب میشوند نظارت بیشتری بر دمای اتاق داشته باشید، دمای اتاق را در حالت متعادل نگه دارید و بهتر است که تهویه مناسب داشته باشد و اتاق کمی خنک باشد.
حمام با آب ولرم برای کنترل تب
برای کودکانی که تب بسیار شدید دارند حمام کردن با آب ولرم توصیه میشود، این کار به کاهش دمای بدن کمک می کند اما نباید به هیچ عنوان از آب سرد استفاده کنید.
پایین آوردن تب کودک با نمک
کنترل و پایین آوردن تب کودکان با استفاده از نمک روشی رایج نیست، شواهد و تحقیقات علمی در مورد اثربخش بودن این روش وجود ندارد.
اگر از نمک با روش های نامناسب استفاده کنید ممکن است باعث کم آبی بدن شده یا افزایش فشار خون در کودکان اتفاق می افتد.
دارو های کاهش تب کودک
مهمترین اقدام برای کنترل تب کودکان و کاهش دمای بدن، استفاده از داروهایی است که پزشکان توصیه می کنند.
استامینوفن برای تب کودک
اولین و مهمترین دارویی که برای کاهش تب کودکان تجویز میشود استامینوفن می باشد که با توجه به سن و وزن کودکان مقدار متفاوتی برای آنها در نظر گرفته میشود.
این دارو را با فاصله زمانی۴ تا ۶ ساعت به کودک بدهید و می توانید با توجه به دوز روزانه برای کودکان و شدت تب، ۵ تا ۶ بار در روز از آن استفاده نمایید.
ایبوپروفن برای تب بالا
داروی دیگری که برای درمان تب کودکان تجویز میشود ایبوپروفن نام دارد، این دارو نسبت به استامینوفن قوی تر است اما باید مطابق با سن و وزن کودک از این دارو استفاده نمود.
بهتر است ایبوپروفن را با فاصله زمانی ۶ تا ۸ ساعت به کودکان بدهید و معمولاً برای کودکان بالای ۶ ماه تجویز میشود.
داروهای ممنوع در کودکان
یکی از داروهای موثر بر درمان تب در کودکان آسپرین است، اما این دارو به عنوان داروی ممنوعه برای کودکان در نظر گرفته میشود و فقط زمانی مورد استفاده قرار می گیرد که دمای بدن کودک از حد معمول افزایش پیدا کرده و خطر تشنج و آسیب های جدی وجود دارد.
معمولا آسپرین فقط توسط پزشک متخصص مثل دکتر الهام میرمعینی تجویز میشود و نباید خودسرانه از آن استفاده کرد.
دوز مناسب دارو بر اساس وزن کودک
از بدو تولد پزشکان احتمال بروز تب در کودکان را می دهند، به همین دلیل است که داروهای متفاوت با دوز مشخص برای دوره های سنی مختلف در نظر گرفته میشود.
معمولاً کودکان می توانند دو برابر وزن خود از قطره و شربت استامینوفن استفاده کنند که معمولاً برای کودکان زیر یک سال مرسوم است.
بعد از یک سالگی پزشکان داروهای قوی تری از استامینوفن را تجویز می کنند که باید بر اساس وزن کودکان و شرایط آنها مقدار دوز مصرفی را از پزشک خود جویا شوید.
درمان تب ناشی از بیماریهای خاص در کودکان

اگر علت تب در کودکان بیماری های خاص باشد بهتر است که برای درمان آن به پزشک مراجعه کنید.
متخصصان برای هر نوع عفونت از داروهای متفاوت استفاده می کنند تا سریع ترین و بیشترین اثرگذاری را داشته باشند.
به عنوان مثال برای درمان عفونت های ویروسی برای تب ایجاد شده احتیاج به درمان خاصی نخواهد داشت و استراحت کافی، هیدرات نگه داشتن بدن و استفاده از داروهای تب بر مثل ایبوپروفن کفایت می کند.
برای درمان عفونت های باکتریایی خاص مثل عفونت ادراری بیماران نیاز به مصرف آنتی بیوتیک دارند.
زمانی که از آنتی بیوتیک استفاده میشود به مرور زمان تب کاهش پیدا می کند، این مسئله برای عفونت های دستگاه ادراری نیز صدق می کند.
اگر مننژیت اتفاق افتاده باشد باید درمان فوری با آنتی بیوتیک شروع شود و استفاده از این داروها به کنترل تب نیز منجر می گردد.
تب ناشی از گلودرد در کودکان
معمولا گلودرد بر اثر عفونت ویروسی یا باکتریایی اتفاق می افتد و بهتر است که برای کنترل علائم جانبی آن از جمله تب بیماران از داروهایی استفاده کنند که پزشک برای آنها تجویز می کند.
در این مورد استفاده از استامینوفن یا ایبوپروفن نه تنها درد را در گلو کاهش می دهد بلکه تب را نیز کنترل می کند.
تب ناشی از دندان درآوردن در نوزادان و کودکان
اگر تب ناشی از درد دندان برای کودکان اتفاق بیفتد نیاز است که برای کنترل درد از داروهای مسکن و تب بر استفاده نمود که بر اساس سن و وزن کودکان می توان از استامینوفن استفاده کرد.
چه زمانی تب کودک خطرناک است؟
تب همیشه خطرناک نیست، در برخی از شرایط نیاز به رسیدگی و درمان دارویی فوری می باشد.
اگر مدت زمان تب در کودکان بیش از سه روز ادامه پیدا می کند به پزشک مراجعه کنید.
البته دمای بدن کودکان مطابق با سن آنها سنجیده میشود، برای کودکان زیر ۳ ماه دمای بالایی ۳۸ درجه سانتیگراد خطرناک است و برای کودکان ۳ تا ۶ ماه این دما س از ۳۸.۳ درجه سانتیگراد خطرناک محسوب میشود.
اگر تب همراه با علائم شدید مثل تشنج، مشکلات تنفسی، اسهال شدید، بیحالی و حتی خارش پوستی می باشد باید فوراً تحت درمان قرار گرفته و به متخصصان مراجعه نمایید.
درمان تب کودکان در کرج
تب نشانه فعال شدن سیستم ایمنی کودک است، اما در برخی موارد نیازمند بررسی فوری توسط پزشک متخصص میباشد.
والدین معمولاً با مشاهده تبهای مکرر یا طولانیمدت نگران عفونتهای پنهان میشوند.
دکتر الهام میرمعینی با تجربه در تشخیص علل تب، از عفونتهای ویروسی تا بیماریهای جدیتر، راهنمایی دقیق و درمان مناسب ارائه میدهد.
کنترل تب کودک تنها با دارو نیست؛ بلکه ارزیابی کامل وضعیت عمومی، آبرسانی صحیح و پیگیری علائم اهمیت دارد.
مراجعه به متخصص میتواند روند تشخیص را سریعتر و درمان را هدفمندتر کند.
آدرس مطب: کرج، بلوار دانشآموز، روبروی بیمارستان قائم، ساختمان پزشکان احسان، طبقه ۲، واحد ۴
سوالات متداول
در ادامه به برخی از سوالات درباره درمان تب کودکان پاسخ می دهیم:
بهترین دارو برای پایین آوردن تب کودکان چیست؟
معمولا اولین انتخاب استامینوفن هست اما در صورت بالا بودن تب با نظز پزشک کودکان می توانید از ایبوپروفن نیز استفاده کنید.
هر چند ساعت یکبار به کودک می توان تب بر داد؟
استامینوفن هر 4 تا 6 ساعت و ایبوپروفن هر 6 تا 8 ساعت یکبار می توان تکرار کرد، هر چند که طبق وزن کودک ساعات مصرف دارو توسط پزشک تجویز می شود.
برای پایین آوردن تب کودک میشه پاشویه کرد؟
پاشویه با آب ولرم می تواند موقتا تب را کاهش داد، اما توجه داشته باشید که جایگزین دارو و مراجعه به پزشک نمی باشد.
4 پاسخ
بهترین دارو برای کاهش تب چیست؟
سلام، استامینوفن یا ایبوپروفن با دوز مناسب وزن کودک توصیه میشود.
تب در کودکان از چه دمایی محسوب میشود؟
سلام همراه مجترم، دمای بالاتر از ۳۸ درجه سانتیگراد به عنوان تب در نظر گرفته میشود.